Είναι αποδεδειγμένο ότι τα περισσότερα παιδικά ατυχήματα συμβαίνουν στις καλοκαιρινές διακοπές. Την εποχή αυτή κλείνουν τα σχολεία και αυτό σημαίνει περισσότερος ελεύθερος χρόνος για τα παιδιά, συχνά χωρίς επιτήρηση. Είναι επίσης εποχή εκδρομών στην εξοχή, στο βουνό ή στη θάλασσα. Για τον λόγο αυτό, πρέπει να μάθουμε στα παιδιά μας, όσο το δυνατόν νωρίτερα, χωρίς όμως να τα υπερπροστατεύουμε, να αναγνωρίζουν τους κινδύνους και να προφυλάσσονται από αυτούς.
Ό,τι θα διαβάσετε παρακάτω για τα παιδικά ατυχήματα στις καλοκαιρινές διακοπές ίσως σας φανεί αυτονόητο. Ακριβώς όμως επειδή είναι αυτονόητο, συχνά παραβλέπεται. Όλοι πιστεύουμε ότι δεν θα συμβεί σε εμάς και επαναπαυόμαστε, με αποτέλεσμα να χαλαρώνουμε περισσότερο από όσο πρέπει. Σε αυτό, προσθέτω και την ενήλικη κούραση και την έλλειψη αντοχών των ενηλίκων, που προσπαθούν να ξεκουραστούν. Ας δούμε, λοιπόν, τι πρέπει να προσέξουμε το καλοκαίρι με μικρά παιδιά.
Στο αυτοκίνητο / στο πλοίο με παιδιά
Ασχέτως προορισμού, οι καλοκαιρινές διακοπές προϋποθέτουν συχνές μετακινήσεις με αυτοκίνητο. Τα παιδιά πρέπει πάντα να κάθονται στο πίσω κάθισμα σωστά δεμένα. Οι αντιπροσωπείες αυτοκινήτων και τα μαγαζιά με αξεσουάρ αυτοκινήτων μπορούν να ενημερώσουν για το κάθισμα ή τη ζώνη ασφαλείας που χρειάζεται ένα παιδί, ανάλογα με το ύψος και το βάρος του, για να ταξιδεύει με ασφάλεια.
Το ίδιο ισχύει και για τις σύντομες διαδρομές. Δεν υπάρχει «πάμε μέχρι τη θάλασσα» ή «είναι κοντά» όταν μιλάμε για παιδί μέσα στο αυτοκίνητο. Αν νοικιάσετε αυτοκίνητο με καρεκλάκι, χρειάζεστε εγγυήσεις, τόσο για την καταλληλότητά του για το παιδί σας όσο και για τη μη εμπλοκή του σε αυτοκινητικό ατύχημα. Δεν θα το πρότεινα.
Πολύ σημαντικό: Δεν αφήνουμε ΠΟΤΕ παιδί μόνο του σε σταθμευμένο αυτοκίνητο, ούτε για λίγα λεπτά ούτε με μισάνοιχτο παράθυρο. Το εσωτερικό του αυτοκινήτου ανεβάζει πολύ γρήγορα θερμοκρασία και τα παιδιά κινδυνεύουν άμεσα από θερμοπληξία.
Όσον αφορά τη μετακίνηση με πλοίο, τα παιδιά πρέπει να είναι διαρκώς μαζί με κάποιον ενήλικο, να μη σκύβουν να δουν τη θάλασσα, να τα κρατάει κάποιος στο κατάστρωμα σε περίπτωση που φυσάει, να φορούν καπέλο στους εξωτερικούς χώρους και βέβαια να είναι, και μαζί τους να είστε κι εσείς, προετοιμασμένα για να αντιμετωπίσουν τη ναυτία.
Στη θάλασσα/ στην πισίνα με παιδιά
Τα παιδιά πρέπει να μάθουν να κολυμπούν σωστά από μικρή ηλικία. Σε κάθε περίπτωση, ποτέ δεν τα αφήνουμε κοντά ή μέσα στο νερό χωρίς επίβλεψη, ακόμα κι αν ξέρουν να κολυμπούν και ακόμα κι αν φορούν μπρατσάκια, κουλούρα ή άλλο φουσκωτό. Τα φουσκωτά βοηθήματα δεν είναι ποτέ απόλυτα ασφαλή και δεν αντικαθιστούν ούτε την επίβλεψη ούτε το σωστό σωσίβιο, όπου αυτό χρειάζεται. Ο παιδικός πνιγμός συμβαίνει μέσα σε δευτερόλεπτα.
Θυμηθείτε ακόμα ότι απαγορεύεται το κολύμπι με γεμάτο στομάχι και ότι, αν τα παιδιά επιμένουν να φάνε κανονικά, θα πρέπει να περάσει αρκετός χρόνος ώστε να ξαναμπούν στο νερό. Χρειάζεται, επίσης, μεγαλύτερη εγρήγορση από τους ενηλίκους αν τα νερά σάς είναι άγνωστα ή αν η θάλασσα έχει κύματα ή ρεύματα, καθώς τα παιδιά μπορεί να παρασυρθούν μέσα σε δευτερόλεπτα.
Αν τα παιδιά θέλουν να κάνουν βουτιές, πρέπει πρώτα να τους διδάξουμε τον τρόπο και έπειτα να σιγουρευτούμε ότι δεν υπάρχουν εμπόδια, ότι τα νερά δεν είναι πολύ ρηχά για κάθετες βουτιές ή ότι τα παιδιά δεν κρατούν για πολλή ώρα την αναπνοή τους για μακροβούτια και καταδύσεις. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και στα παιχνίδια ανταγωνισμού μέσα στο νερό, για παράδειγμα όταν τα παιδιά προσπαθούν να δουν ποιο θα μείνει περισσότερη ώρα κάτω από την επιφάνεια.
Όταν τα παιδιά ασχολούνται με θαλάσσια αθλήματα και όταν βρίσκονται σε σκάφη, πρέπει να φορούν πάντα εγκεκριμένο σωσίβιο και να ακολουθούν τους κανόνες ασφαλείας. Το σωσίβιο πρέπει να είναι στο σωστό μέγεθος, να εφαρμόζει σωστά στο σώμα του παιδιού και να μην αντιμετωπίζεται ως τυπική υποχρέωση.
Η πισίνα στο ξενοδοχείο, στο ενοικιαζόμενο σπίτι, στο εξοχικό μας ή στην αυλή φίλων δεν είναι ακίνδυνη επειδή βρίσκεται «δίπλα μας». Για την ακρίβεια, συμβαίνει το εντελώς αντίθετο. Δεν αφήνουμε τα μικρά παιδιά ποτέ μόνα κοντά στην πισίνα, ούτε για να πεταχτούμε στο σπίτι να φέρουμε κάτι ούτε για να απαντήσουμε στο κινητό. Μετά το παιχνίδι μαζεύουμε από το νερό μπάλες, φουσκωτά, νεροπίστολα κ.λπ. γιατί μπορεί να τραβήξουν ξανά το παιδί προς τα εκεί.
Τέλος, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να προσέξουμε την ηλιοπροστασία τους. Ο ήλιος, όσο ζωογόνος κι αν είναι, μπορεί να αποδειχτεί επικίνδυνος αν δεν τον αντιμετωπίσουμε με σεβασμό. Τα παιδιά πρέπει να φορούν πάντοτε καπέλο, ανοιχτόχρωμη μπλούζα και αντηλιακό και να βρίσκονται στη σκιά τις μεσημεριανές ώρες. Τις ημέρες με πολύ υψηλή θερμοκρασία, φροντίζουμε να μένουν σε δροσερό χώρο, να πίνουν συχνά νερό και να μην περιμένουμε να διψάσουν για να τους το προσφέρουμε.
Στο βουνό / στην εξοχή με παιδιά
Φροντίζουμε καταρχάς για το κατάλληλο ντύσιμο:
α) στην πεζοπορία ειδικά υποδήματα και καπέλο,
β) στην ποδηλασία κράνος ασφαλείας και σωστά παπούτσια,
γ) στο rafting εγκεκριμένα σωσίβια και κράνος.
Γενικά, όλα τα αθλήματα του βουνού, όπως αναρρίχηση, ανάβαση, ελεύθερη πτώση κ.λπ., καλό είναι να γίνονται σε οργανωμένες ομάδες υπό την επιτήρηση ειδικών. Είναι αυτονόητο ότι πρέπει να ακολουθούνται αυστηρά οι κανόνες ασφαλείας και να χρησιμοποιείται ο κατάλληλος εξοπλισμός.
Μάθετε στα παιδιά ότι απαγορεύεται να χώνουν τα χέρια τους σε χαραμάδες ή κάτω από πέτρες, γιατί εκεί μπορεί να φωλιάζουν φίδια και δηλητηριώδη έντομα, όπως σκορπιοί. Ιδανικό θα ήταν τα παιδιά να αναγνωρίζουν τα επικίνδυνα έντομα και ερπετά της περιοχής, ώστε να αποφύγουν τα επικίνδυνα τσιμπήματα. Καλό θα ήταν επίσης, να μην περπατούν μέσα σε ψηλά χόρτα ξυπόλητα ή με σαγιονάρες ή τουλάχιστον να κάνουν θόρυβο για να απομακρύνουν τα φίδια που μπορεί να κρύβονται σε αυτά.
Προσοχή δίνουμε, επίσης, στα αλλεργιογόνα ή δηλητηριώδη φυτά που βρίσκονται στην περιοχή, π.χ. τσουκνίδες, πικροδάφνες, μανιτάρια. Ας μάθουμε στα παιδιά μας να τα αναγνωρίζουν και να μην τα αγγίζουν. Αν υπάρχει αλλεργικό παιδί, έχουμε την κατάλληλη αγωγή πάντα μαζί μας και αποφεύγουμε τα περιβάλλοντα που μπορούν να φέρουν έξαρση.
Τα παιδιά πρέπει, επίσης, να γνωρίζουν ότι τα ζώα γίνονται επικίνδυνα όταν αισθάνονται ότι απειλούνται, είναι άρρωστα ή προστατεύουν τα μικρά τους, την τροφή τους, την κατοικία τους, ακόμα και το αφεντικό τους. Κατά κανόνα, τα παιδιά πρέπει να μάθουν να σέβονται όλα τα ζώα, ακόμα κι αν είναι κατοικίδια.
Στην εξοχή μπορεί να συναντήσουμε μη κατοικίδια ζώα, όπως τσοπανόσκυλα, μουλάρια, γαϊδούρια, κατσίκες, αγριογούρουνα κ.ά., που δεν είναι συνηθισμένα στους ανθρώπους και επιτίθενται. Στην περίπτωση αυτή, θέλει προσοχή εκ μέρους όλων για να μην προκληθούν σοβαρά ατυχήματα. Δεν τα πλησιάζουμε, δεν τα χαϊδεύουμε, δεν τα φωτογραφίζουμε από κοντά.
Προσοχή χρειάζεται ακόμα σε ποτάμια, πηγάδια, στέρνες και άλλα μέρη αποθήκευσης νερού. Σε περίπτωση όπου υπάρχουν, πρέπει να ξεκαθαρίσουμε στα παιδιά την επικινδυνότητά τους και να μην τους επιτρέψουμε να παίζουν δίπλα τους. Όπως προαναφέρθηκε, τα παιδιά πνίγονται μέσα σε δευτερόλεπτα. Το ίδιο ισχύει για λίμνες, ρέματα, αρδευτικά κανάλια και δεξαμενές, που συχνά υπάρχουν σε χωριά ή εξοχικές περιοχές και δεν μοιάζουν στα παιδιά τόσο επικίνδυνα όσο η θάλασσα.
Τα παιδιά πρέπει ακόμα να παραμένουν μακριά από σπίρτα, αναπτήρες, γκαζάκια και φωτιά εν γένει. Όταν κρίνουμε ότι είναι πλέον ώριμα και υπεύθυνα, οφείλουμε να τους μάθουμε πώς να τα μεταχειρίζονται σωστά.
Τέλος, προσοχή στις καλοκαιρινές καταιγίδες. Ας εξηγήσουμε στα παιδιά μας ότι απαγορεύεται να στέκονται κάτω από δέντρα και ηλεκτρικά καλώδια, όπως και να κολυμπούν όταν πέφτουν κεραυνοί, καθώς υπάρχει σοβαρός κίνδυνος ηλεκτροπληξίας.
Τροφικές δηλητηριάσεις στις καλοκαιρινές διακοπές
Όπου και αν παραθερίζουμε, πρέπει να αποφεύγουμε τις αλλοιωμένες τροφές, τα λιωμένα παγωτά και τα ληγμένα προϊόντα, που μπορεί να βρίσκονται σε επαρχιακά μπακάλικα.
Με τις υψηλές καλοκαιρινές θερμοκρασίες υπάρχει ακόμα μεγάλος κίνδυνος δηλητηρίασης, γι’ αυτό και μόλις κρυώσει το φρεσκομαγειρεμένο φαγητό το βάζουμε στο ψυγείο. Δεν αφήνουμε ευαλλοίωτα τρόφιμα για ώρες εκτός ψύξης. Στην παραλία και στις εκδρομές καλό είναι να έχουμε μαζί μας νερό, καλά πλυμένα φρούτα, απλά σνακ και, αν μεταφέρουμε φαγητό που χρειάζεται ψύξη, ισοθερμική τσάντα με παγοκύστες.
Δεν βάζουμε ποτέ πίσω στην κατάψυξη τρόφιμα που έχουν ήδη αποψυχθεί και φυσικά πλένουμε με άφθονο τρεχούμενο νερό φρούτα και λαχανικά πριν τα καταναλώσουμε. Ακόμα, φροντίζουμε να μάθουμε αν το νερό στην περιοχή όπου παραθερίζουμε είναι πόσιμο και σε περίπτωση που δεν είναι καταναλώνουμε εμφιαλωμένο.
