Λίγο πριν από την υποδοχή του 2026, επιλέγουμε μη λογοτεχνικά βιβλία που προκαλούν την περιέργεια και σπάνε τα κλισέ. Βιβλία που χαρτογραφούν φοβίες και εμμονές, εισβάλλουν στις κουζίνες των δικτατόρων, αναλύουν την κοινωνία μέσα από το ποδόσφαιρο και δίνουν οδηγίες χρήσης για την τεχνητή νοημοσύνη. Η λίστα με τα πρωτότυπα αναγνώσματα χωράει ακόμα καθημερινές ασκήσεις παρατήρησης, μια ιστορική αφήγηση για τα χρόνια του Όθωνα, μα και την ωμή αλήθεια της γυναικείας εμπειρίας, που παραμένει ακόμα ταμπού.
Φοβίες και μανίες: Η ιστορία του κόσμου σε 99 εμμονές, Εκδόσεις Πατάκη
Κείμενο: Kate Summerscale, μετάφραση: Ειρήνη Αποστολάκη
Σας έχει τύχει ποτέ να χάσετε τη φωνή σας επειδή κληθήκατε να μιλήσετε ενώπιον κοινού; Ενδεχομένως πάσχετε από γλωσσοφοβία. Νιώθετε παγιδευμένοι στην αναποφασιστικότητα και την αβεβαιότητα; Σας ανακουφίζει να γνωρίζετε ότι έχει όνομα αυτό; Αβουλομανία. Μήπως η συνήθειά σας να αγοράζετε συνεχώς βιβλία ενώ έχετε στο σπίτι στοίβες αδιάβαστα αγγίζει τα όρια της βιβλιομανίας; Παρουσιάζετε συμπτώματα αραχνοφοβικής φρίκης στη θέα του συγκεκριμένου εντόμου; To έντονο άγχος αποχωρισμού από το κινητό μήπως είναι ένδειξη νομοφοβίας (no mobile phone phobia);
Οι φοβίες και οι μανίες μας, αντιφατικές και πολυπρισματικές, είναι σαφώς κομμάτι του μύχιου εαυτού μας, παράλληλα όμως συνδέονται με τα ρεύματα της εποχής στην οποία ζούμε. Η Κέιτ Σαμμερσκέιλ συγκροτεί το πανόραμα των εμμονών που διαμορφώνουν την ύπαρξή μας, μέσα από 99 φοβίες και μανίες, άλλες εξαιρετικά διαδεδομένες και άλλες εξαιρετικά σπάνιες. Σ’ ένα συναρπαστικό ταξίδι από την προϊστορία ως τον Μεσαίωνα και μέχρι σήμερα, χρησιμοποιώντας ένα εύρος τεκμηρίων και αναφορών, η βραβευμένη συγγραφέας ανιχνεύει τους δεσμούς μεταξύ του ιδιωτικού και του δημόσιου χώρου, της προσωπικής και της πολιτικής σφαίρας, προσφέροντας ένα διασκεδαστικό ταξίδι στο σύμπαν των ψυχαναγκασμών μας.
Μαγειρεύοντας για έναν δικτάτορα, Εκδόσεις Μεταίχμιο
Κείμενο: Witold Szablowski, μετάφραση: Μπεάτα Ζουλκιέβιτς
Πώς ικανοποιείς τις ορέξεις ενός δικτάτορα;
Επηρεάζει το φαγητό τις αποφάσεις του;
Τι βράζει στην κατσαρόλα σου τη στιγμή που κρίνεται η ζωή των άλλων αλλά και η δική σου;
Ταξιδεύοντας σε τέσσερις ηπείρους για πάνω από τρία χρόνια, ο Πολωνός δημοσιογράφος Witold Szablowski εντόπισε και κλείστηκε στις κουζίνες με τους πιο ασυνήθιστους μάγειρες του κόσμου: τους ανθρώπους που υπηρέτησαν πέντε αιμοσταγείς δικτάτορες και έμαθαν να επιβιώνουν σε δύσκολους καιρούς. Με ρεαλισμό και αφηγηματική δεινότητα, σε έναν συνδυασμό ρεπορτάζ και βιβλίου μαγειρικής, μας παρουσιάζει κομβικές στιγμές της ιστορίας του 20ού αιώνα… μέσα από την κουζίνα.
• Τι έτρωγε ο Πολ Ποτ ενώ δύο εκατομμύρια Καμποτζιανοί πέθαιναν από την πείνα;
• Έφαγε πραγματικά ο Ίντι Αμίν ανθρώπινη σάρκα;
• Γιατί ο Φιντέλ Κάστρο είχε εμμονή με μια συγκεκριμένη αγελάδα;
• Και τι έφαγε ο Σαντάμ Χουσεΐν αφού έδωσε διαταγή να δηλητηριαστούν με τοξικά αέρια δεκάδες χιλιάδες Κούρδοι;
Απόσπασμα: Λόγω της δίαιτας αυτής πεινούσε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του και γι’ αυτό ήταν συχνά ευερέθιστος. Πώς επηρέαζε αυτό τις αποφάσεις του; Σκέψου, τι αποφάσεις θα έπαιρνες εσύ αν ήσουν όλη την ώρα πεινασμένος και κακόκεφος; […] Όποτε έβλεπα ότι ήταν σε πολύ κακή διάθεση του έφτιαχνα ένα επιδόρπιο. […] Αυτό λειτουργούσε. Κατάφερνα έτσι να του φτιάξω τη διάθεση. […] Ποιος ξέρει πόσες ανθρώπινες ζωές έσωσα με αυτόν τον τρόπο. Κύριος Κ., μάγειρας του Εμβέρ Χότζα
Extra info:
- Τα δικαιώματα για την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου έχουν αγοραστεί από την εταιρεία παραγωγής του ηθοποιού Channing Tatum.
- Το 2021 το βιβλίο διακρίθηκε στο Παρίσι με το Gourmand Cookbook Award
40 ζωές, 1 μπάλα, Εκδόσεις Διόπτρα
Κείμενο: SOMBRERO
Ο Βραζιλιάνος καλλιτέχνης της μπάλας που ονομάστηκε «Χαρά του Λαού», ο έμπορος ναρκωτικών που η αγάπη του για την μπάλα τον οδήγησε στο τέλος του, ο ιεραπόστολος που τραγουδούσε στο πέταλο των φανατικών, ο παίκτης-πράκτορας της μυστικής αστυνομίας…
Ο διάσημος μπασίστας που διαφημίζει την ομάδα του στον κόσμο, ο ποδοσφαιριστής που προτίμησε μια επανάσταση από ένα Μουντιάλ, ο άνθρωπος που έδωσε μια σφαλιάρα και άλλαξε το γερμανικό ποδόσφαιρο…
Ο παλαβός οπαδός που χάριζε το χαμόγελο στον κόσμο, γυναίκες που πάλεψαν με τις προκαταλήψεις για να παίξουν μπάλα, ποδοσφαιριστές που τα έβαλαν με δικτατορίες…
Διάσημα και άγνωστα πρόσωπα που με κάποιο τρόπο επηρέασαν το ποδόσφαιρο και την κοινωνία, που έδωσαν μάχη με τις προκαταλήψεις, την καταπίεση και την αδικία μέσω του ποδοσφαίρου, πρωταγωνιστούν σε σαράντα ξεχωριστές, αυτοτελείς ιστορίες, γραμμένες με συγκίνηση και χιούμορ.
Από τους αγαπημένους SOMBRERO, με πολλές αδημοσίευτες ιστορίες που αποδεικνύουν ότι η δύναμη του ποδοσφαίρου αντανακλά τη δύναμη της ψυχής.
ΑΙ για μια ζωή, Εκδόσεις Μίνωας
Κείμενο: Celia Quilan, μετάφραση: Κέλλη Κρητικού
Ανακάλυψτε πώς η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να απλοποιήσει, να οργανώσει και να βελτιώσει την καθημερινότητά σας. Το AI για μια ζωή είναι ένας πρακτικός οδηγός που περιλαμβάνει πάνω από 100 έξυπνους και καινοτόμους τρόπους για να αξιοποιήσετε τη δύναμη της τεχνολογίας – εύκολα και χωρίς τεχνικές γνώσεις.
Από τη δημιουργία διατροφικών προγραμμάτων και τη σύνταξη επαγγελματικών κειμένων μέχρι την οργάνωση των οικονομικών ή την αυτοματοποίηση της καθημερινότητας, θα μάθετε:
- ποια δωρεάν εργαλεία AI μπορείτε να χρησιμοποιήσετε άμεσα (ChatGPT, Gemini, Copilot κ.ά.)
- πώς να διατυπώνετε σωστά εντολές για πιο στοχευμένα αποτελέσματα
- πώς να εφαρμόζετε την παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη σε κάθε τομέα της ζωής σας
- πώς να δημιουργείτε ένα εξατομικευμένο πρόγραμμα διατροφής
- πώς να λαμβάνετε προσωποποιημένες προτάσεις για βιβλία, ταξίδια, καριέρα
- πώς να οργανώνετε τον μηνιαίο προϋπολογισμό σας βήμα βήμα.
Με πρακτικές οδηγίες, έτοιμες εντολές και απλά παραδείγματα, κάντε το πρώτο βήμα για να φέρετε την Τεχνητή Νοημοσύνη στη δική σας ζωή – εύκολα, αποδοτικά και δημιουργικά.
Η τέχνη της παρατήρησης, Key Books
Κείμενο: Rob Walker, μετάφραση: Μαρία Κουκιάδη
Είμαστε διαρκώς συνδεδεμένοι με οθόνες, e-mails, social media και τώρα με την τεχνητή νοημοσύνη. Σε αυτή την εποχή της διάσπασης, η ικανότητά μας να είμαστε πραγματικά παρόντες –να παρατηρούμε, να σκεφτόμαστε, να ακούμε– είναι το ζητούμενο για πιο ουσιαστική ζωή.
Η τέχνη της παρατήρησης, του Rob Walker, μας βοηθά να βρούμε νόημα και ηρεμία μέσα στο χάος της καθημερινότητας. Μέσα από 131 απλές και διασκεδαστικές ασκήσεις, ο συγγραφέας μάς δείχνει πώς να σκεφτόμαστε πιο καθαρά, να ακούμε πιο προσεκτικά, να συνεργαζόμαστε πιο δημιουργικά και τελικά… να ξαναβρούμε τι έχει αληθινή αξία για εμάς. Ένα καλαίσθητο και προκλητικό βιβλίο-δώρο, γεμάτο ιδέες που θα σας εμπνεύσουν και θα πυροδοτήσουν τη δημιουργικότητά σας.
Του Όθωνα τα χρόνια, Εκδόσεις Παπδόπουλος
Κείμενο: Ελένη Λετώνη, σειρά: Μίλα μου για ιστορία
Όποιος είπε ότι η Ιστορία είναι βαρετή είναι μεγάλος ψεύτης! Την πιο συναρπαστική πλοκή και τους πιο αξέχαστους χαρακτήρες δεν τους γεννά το μυαλό ενός συγγραφέα, αλλά η ίδια η ζωή. Άλλωστε, η Ιστορία δεν είναι ξερά ονόματα, ημερομηνίες και γεγονότα.
Είναι στιγμές που έμειναν χαραγμένες στο συλλογικό υποσυνείδητο και αποφάσεις που καθόρισαν τις μοίρες ολόκληρων λαών. Είναι πρόσωπα που λατρέψαμε, πρόσωπα που μισήσαμε και άλλα που αγνοούμε παντελώς. Άνθρωποι τόσο διαφορετικοί και ταυτόχρονα τόσο ίδιοι μ’ εμάς. Με πάθη, αδυναμίες, φωτεινές και σκοτεινές στιγμές, ικανοί για το καλύτερο και για το χειρότερο.
Το παζλ της Ιστορίας του ελληνικού κράτους αποτελείται από κομμάτια δόξας, ηρωισμού, μεγαλείου και εθνικής υπερηφάνειας, μα και από άλλα που είναι γεμάτα πόνο, αίμα, διχασμούς και προδοσίες. Όλα αυτά μας διαμόρφωσαν και μας οδήγησαν εδώ που βρισκόμαστε σήμερα. Άλλωστε είναι το αποτύπωμα όλων αυτών των προσώπων και των γεγονότων αυτό από το οποίο δεν μπορούμε να ξεφύγουμε.
Θα γεμίσουμε υπερηφάνεια, θα γελάσουμε, θα κλάψουμε, θα εκπλαγούμε, θα αποστρέψουμε το πρόσωπό μας από ντροπή. Με δυο λόγια, ετοιμαστείτε για ένα συναρπαστικό ταξίδι στον χρόνο. Πάμε να γυρίσουμε πίσω στα πρώτα χρόνια ζωής του ελληνικού κράτους. Στου Όθωνα τα χρόνια.
Δύσκολη περίοδος. Κυριολεκτικά όμως, Εκδόσεις Διόπτρα
Κείμενο: Το Φυστίκι ΠουΚυλάει
Ένας ωμός, ειλικρινής, ξεκαρδιστικός οδηγός για τη γυναικεία φύση, χωρίς λογοκρισία! Από την πρώτη περίοδο έως την εμμηνόπαυση, το Φυστίκι ΠουΚυλάει φέρνει στο φως όλα τα μυστικά της γυναικείας εμπειρίας με καυστικό χιούμορ, κοφτερό πνεύμα και μηδενική ντροπή.
Ένα μοντέρνο autofiction που συνδυάζει το εγχειρίδιο επιβίωσης και τη φεμινιστική φωνή, ένα βιβλίο για κάθε γυναίκα. Θα γελάσετε. Θα βρίσετε. Μπορεί να κλάψετε. Και κάπου ανάμεσα στα αστεία και στις σπαρακτικές αλήθειες, θα αναγνωρίσετε κομμάτια του εαυτού σας – και θα συνειδητοποιήσετε ότι δεν είστε μόνες.
Extra info:
- Α, ναι, έγινε και Νο 1 σε πωλήσεις (σε πέντε κατηγορίες) στην Amazon.
- To Φυστίκι ανάγκασε τις Εκδόσεις Διόπτρα να προσθέσουν αυτή την πρόταση.
- Kαι οι άντρες είναι ευπρόσδεκτοι, με δική τους ευθύνη…
Η περιέργεια είναι σίγουρα αντίδοτο στη βιασύνη που έχει επιβάλει η εποχή της ταχύτητας. Τα παραπάνω επτά πρωτότυπα αναγνώσματα είναι επτά αφορμές για να εστιάσουμε λεπτομερώς και εις βάθος σε θέματα που μας απασχολούν, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Ή σε άγνωστες ιστορίες που μας γοητεύουν και μένουμε μέσα τους, αψηφώντας κάθε περισπασμό. Καλή χρονιά.
