Highlights
- Ο Δημήτρης Αντωνίου αξιοποιεί την προσωπική του εμπειρία και μιλά στα παιδιά για την οδική ασφάλεια με ειλικρίνεια και χιούμορ, χωρίς διδακτισμό.
- Οι ερωτήσεις των μαθητών αποκαλύπτουν τις αντιφάσεις ανάμεσα στις συμβουλές των γονιών και στις καθημερινές οδηγικές τους συνήθειες.
- Τα παιδιά αγωνιούν για τους δικούς τους ανθρώπους όταν οδηγούν χωρίς ζώνη ή κράνος και συχνά αναλαμβάνουν να τους πείσουν να προστατευτούν.
- Η υπερβολική σιγουριά για τις οδηγικές μας ικανότητες, τα στερεότυπα και η επίδειξη δύναμης επηρεάζουν τόσο τη συμπεριφορά μας στον δρόμο όσο και το παράδειγμα που δίνουμε.
- Η συζήτηση για την οδική ασφάλεια χρειάζεται να συνδέει την ευθύνη του οδηγού με τις καθημερινές αποφάσεις, τις υποδομές και τις συνέπειες ενός τροχαίου για ολόκληρες οικογένειες.
Με το ξεκίνημα κάθε νέας σχολικής χρονιάς, επιστρέφουν στα σχολεία δάσκαλοι και καθηγητές, μαθητές και μαθήτριες. Και ο ακτιβιστής και συγγραφέας Δημήτρης Αντωνίου. Ο τελευταίος έχει τελειώσει το σχολείο εδώ και χρόνια, έχει ολοκληρώσει και τις σπουδές του και εργάζεται στην ασφαλιστική εταιρία Hellas Direct. Στο πλαίσιο του Safe Roads project επισκέπτεται σχολεία σε όλη την Ελλάδα και μιλά στα παιδιά για την οδική ασφάλεια και την κυκλοφοριακή αγωγή.
Είναι τα λόγια του τα πρώτα ή τα μοναδικά που ακούν τα παιδιά γύρω από το θέμα; Όχι, δεν είναι. Αλλά είναι λόγια που μένουν. Αφενός γιατί ο Δημήτρης Αντωνίου έπαθε πριν μιλήσει: Χτυπήθηκε από αυτοκίνητο ενώ επέστρεφε από το σχολείο με τους φίλους του, είκοσι χρόνια πριν. Δεν ήταν η κακιά στιγμή, επιμένει. Ήταν ένας συνδυασμός άγνοιας, κακών υποδομών, λάθος αντιλήψεων του οδηγού που τους χτύπησε. Έτσι, αποφάσισε να κάνει κάτι γι’ αυτό, να μιλήσει ο ίδιος στα παιδιά για τη σημασία που έχει κάθε φαινομενικά μικρή μας απόφαση στον δρόμο.
Τα λόγια του Δημήτρη μένουν και επειδή δεν υψώνει το δάχτυλο με διδακτισμό, αλλά μιλά με ειλικρίνεια και χιούμορ, χωρίς να φοβίζει αλλά και χωρίς να ωραιοποιεί όσα συμβαίνουν εκεί έξω. Έτσι, τα παιδιά νιώθουν την άνεση να μιλήσουν ελεύθερα και να μοιραστούν όσα σκέφτονται.
Ακολουθούν 10+1 απίθανες ερωτήσεις/ατάκες που έχει ακούσει ο Δημήτρης Αντωνίου σε τάξεις, θέατρα, αίθουσες πολλαπλών χρήσεων και σχολικά προαύλια. Ερωτήσεις, απορίες, απόψεις για μεγάλα γέλια. Και για πολλά κλάματα.
1. Ο μπαμπάς μου είναι πολύ καλός οδηγός. Γιατί πρέπει να φοράει ζώνη;
Εχμ, γιατί δεν τρακάρουν μόνο οι κακοί οδηγοί. Η ζώνη δεν είναι ένδειξη αδυναμίας. Πόσο απίστευτο να χρειάζεται μια τέτοια διευκρίνιση το 2026;
2. Τους γονείς μου τους νοιάζει να είναι καλό πρότυπο. Όταν μπαίνουν οι φίλοι μου στο αμάξι πάντα φοράμε ζώνη και εγώ και οι γονείς μου.
Λες και κάποιος μπορεί να προβλέψει ότι ένα ατύχημα είναι πιθανό να συμβεί μόνο αν έχεις φίλους μαζί σου στο αυτοκίνητο. Αν είναι μόνο γονείς και παιδί, λειτουργεί κάποιου είδους ασπίδα προστασίας οικογενειακή, τι να πω.
3. Θα ήθελα κάποιες φορές να μπορώ να μην ακολουθώ τους κανόνες, για να μη μου χαλάνε το παιχνίδι και τη χαρά. Τα άλλα παιδιά όμως να ακολουθούν όλους τους κανόνες όλες τις φορές, γιατί αν δεν τους ακολουθούν, μπορεί κατά λάθος να με χτυπήσουν.
Έλα μου, όμως, που δεν μπορείς να ξέρεις ποια φορά που δεν θα τηρηθούν οι κανόνες κάτι θα πάει στραβά;
4. Εσείς, κύριε Δημήτρη, αν πατήσετε με το αμαξίδιό σας κάποιον πεζό, θα πάτε φυλακή;
Ξέρω, μοιάζει διαστημικό το αμαξίδιό μου, αλλά δεν έχει τέτοια τελική ταχύτητα που να κινδυνεύει κάποιος πεζός από εμένα. Ωστόσο, φυσικά κι εγώ προσέχω στον δρόμο. Κυριολεκτικά στον δρόμο, γιατί τις μισές φορές δεν υπάρχει πεζοδρόμιο στο οποίο να μπορώ να κυκλοφορήσω.
5. Αν η μαμά μου νευριάσει τον μπαμπά μου και ο μπαμπάς μου οδηγήσει με νεύρα και κάνει λάθος και τρακάρει, ποιος φταίει; Ο μπαμπάς ή η μαμά που νευρίασε τον μπαμπά;
Θα προσπεράσω όλα τα στερεότυπα που βγήκαν εδώ αυθόρμητα, ο μπαμπάς που οδηγεί, η μαμά που είναι συνοδηγός, η μαμά που εκνευρίζει τον μπαμπά κ.ο.κ. και θα σταθώ στο πιο σημαντικό: την ευθύνη του αυτοκινήτου την έχει ο οδηγός του. Η επιθετική οδήγηση, όποια κι αν είναι η αιτία της, μπορεί να εμποδίσει την ορθή κρίση. Όταν πιάνεις τιμόνι, θα πρέπει να αφήνεις, όσο γίνεται, ό,τι άλλο σε απασχολεί στην άκρη.
6. Ο μεγάλος μου αδερφός οδηγεί το μηχανάκι του χωρίς κράνος. Τον παρακαλώ και δεν το βάζει. Αν φύγω κρυφά από το σπίτι και κρυφτώ στη δίπλα πολυκατοικία και αφήσω ένα χαρτί που να λέει «αν δεν βάζεις κράνος, δεν γυρνάω σπίτι» λέτε να αρχίσει να το φοράει;
Αν είχα ένα ευρώ για κάθε μία φορά που ένα παιδί εκφράζει την ανησυχία του για τις οδηγικές επιλογές του μπαμπά/της μαμάς/του αδερφού ή του/της συντρόφου του στις μεγαλύτερες ηλικίες, τώρα θα ήμουν ζάπλουτος. Κι αν ήξερε ο κάθε μπαμπάς ή αδερφός κι η κάθε μαμά πόσο αγωνιά για εκείνους ένα μικρό παιδί, θα το φορούσαν το κράνος ή τη ζώνη, είμαι σίγουρος.
7. Ο μπαμπάς μου σκοτώθηκε με το μηχανάκι του δύο χρόνια πριν γιατί είχε πιει αρκετό αλκοόλ και οδήγησε τη μηχανή και έπεσε σε ένα χωράφι. Αν βρω τρόπο να ταξιδέψω πίσω στον χρόνο δύο χρόνια πριν, τι να του πω για να καταλάβει ότι αυτά τα δύο δεν πρέπει να τα κάνει μαζί; Δεν μπορώ να βρω τι να πω και να με ακούσει.
Ουφ. Είναι κι αυτές οι στιγμές που πέφτει σιωπή στην αίθουσα. Αν κάθε οδηγός που πιάνει το τιμόνι έχοντας πιει ήξερε πόσο πόνο θα σκορπίσει, αν τα πράγματα δεν πάνε όπως νομίζει, δεν θα έπινε ούτε μια σταγόνα. Δυσανάλογα βαρύς ρόλος για ένα παιδί, μεγάλο βάρος για τόσο μικρές πλάτες. Μία λάθος απόφαση αρκεί για να ανατραπεί η ζωή όχι ενός, αλλά πολλών ανθρώπων.
8. Έχετε σκεφτεί ποτέ ότι στα σχολεία όπου πάτε μπορεί κάποια μέρα να μιλήσετε στο παιδί του οδηγού που σας χτύπησε 20 χρόνια πριν;
Ομολογώ πως δεν το είχα σκεφτεί ποτέ, πριν με ρωτήσει αυτό το πιτσιρίκι. Όταν άκουσα την ερώτηση κεραυνοβολήθηκα. Τώρα, έπειτα από ώριμη σκέψη, θα έλεγα πως θα είχε ενδιαφέρον να συναντηθούμε με αυτόν τον άνθρωπο. Ξέρω πως δεν πήρε το αυτοκίνητό του με σκοπό να κάνει κακό, αλλά να που έκανε. Πολλά από τα ατυχήματα εκεί έξω δεν γίνονται επειδή κάποιος είναι κακός άνθρωπος, αλλά επειδή ένας οποιοσδήποτε από εμάς – θα μπορούσα να είμαι κι εγώ, αν οδηγούσα! – παίρνει μία κακή απόφαση. Όταν το συνειδητοποιήσουμε αυτό, θα αλλάξουν όλα στους δρόμους.
9. Ο μπαμπάς λέει ότι οι γυναίκες δεν ξέρουν να οδηγούν, γι’ αυτό τρακάρουν όταν πάνε να παρκάρουν. Η μαμά λέει ότι οι άντρες είναι χαζοί οδηγοί, γι’ αυτό τρακάρουν όταν προσπαθούν να δείξουν πιο μάγκες από τους άλλους. Ποιος λέει αλήθεια, κύριε Δημήτρη;
Γέλασα, ομολογώ. Ελπίζω και μεταξύ τους να γέλασαν όταν έκαναν αυτή τη συζήτηση. Τρακάρει αυτός που δεν προσέχει κι αυτός που κάνει επίδειξη δύναμης. Είτε άντρας είτε γυναίκα. Τόσο απλά.
10. Ο μπαμπάς μου δεν φοράει ζώνη, γιατί είναι πολύ καλός οδηγός. Και δεν επιτρέπει ούτε σε μένα και στα αδέρφια μου να φοράμε ζώνη, γιατί λέει πως αν βάλουμε ζώνη, θα είναι σαν να αμφισβητούμε το πόσο καλός οδηγός είναι.
Αν δεν το είχα ακούσει με τ’ αυτιά μου, θα δυσκολευόμουν να το πιστέψω. Μπορεί κι εσείς που το διαβάζετε να το διαβάζετε με δυσπιστία, αλλά αυτό ακριβώς άκουσα από μαθητή δημοτικού, το 2025. Άρχισα να εξηγώ αυτά που λέγαμε παραπάνω, ότι δεν τρακάρουν μόνο οι κακοί οδηγοί και ότι φοράμε ζώνη είτε θεωρούμε τους εαυτούς μας καλούς είτε κακούς οδηγούς, γιατί είναι ένας εύκολος τρόπος να προστατευτούμε. Και μέσα μου ένιωσα κάτι να σπάει. Πόσα ατυχήματα θα πρέπει να γίνουν ακόμα για να αλλάξουν τέτοιες αντιλήψεις;
10+1. Κύριε Δημήτρη, είστε ο πιο τυχερός άνθρωπος του κόσμου που σας χτύπησε το αυτοκίνητο και μπορείτε να κάθεστε ξαπλωτός όλη τη μέρα και κανείς να μη σας βάζει τις φωνές γιατί δεν κάνετε το ένα και το άλλο.
Κράτησα και αυτή την ατάκα, παρότι δεν αφορά την οδική ασφάλεια, για να ελαφρύνω το κλίμα του κειμένου αλλά και για να υπενθυμίσω με πόση αθωότητα μας αντιμετωπίζουν τα παιδιά. Κάνω πάντα και λίγη πλάκα – το χιούμορ σώζει από τη δυσάρεστη πτυχή όσων συζητάμε στα σχολεία. Αφήστε που δεν είναι μόνο που είμαι όλη μέρα ξαπλωτός και δεν μου φωνάζει κανείς. Είναι και που όταν βγαίνω με τους φίλους μου, όλοι φροντίζουν εναλλάξ να μην πιουν καθόλου για να γυρίσουν τους υπόλοιπους σπίτι. Ε, μαντέψτε, και σ’ αυτό είμαι τυχερός, δεν τους γυρίζω ποτέ εγώ σπίτι γιατί δεν οδηγώ!
Μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Δημήτρη Αντωνίου και να μάθετε περισσότερα για τις δράσεις του στην ιστοσελίδα του.
