Highlights
- Το στίγμα βάρους μπορεί να επηρεάζει τη ζωή μας ακόμη κι αν δεν το έχουμε δεχτεί άμεσα.
- Οι γονεϊκές πεποιθήσεις για το σώμα και το βάρος μεταδίδονται και χωρίς λόγια.
- Τα παιδιά αντιλαμβάνονται την αγωνία, τον έλεγχο και την προκατάληψη γύρω από το φαγητό και το σώμα.
- Η αναγνώριση των δικών μας βιωμάτων αποτελεί βασικό βήμα για να διακοπεί η αναπαραγωγή του στίγματος.
- Η αποδοχή και ο σεβασμός προς το δικό μας σώμα επηρεάζουν και τη σχέση των παιδιών με το δικό τους.
Πώς γίνεται κάτι να μας επηρεάζει κι όμως να μην το αναγνωρίζουμε; Πώς μπορεί ένας παράγοντας να έχει παίξει τόσο καθοριστικό ρόλο στη ζωή μας, αλλά να μην είμαστε καν σε θέση να τον ονοματίσουμε; Ακριβώς αυτό συμβαίνει όταν δεν υπάρχει η αντίστοιχη ευαισθητοποίηση γύρω από ζητήματα που, ενώ όλοι γνωρίζουμε μέσα από τα βιώματά μας ότι είναι υπαρκτά, κανείς δεν βρέθηκε να μας μιλήσει για αυτά. Να επικυρώσει τα συναισθήματα που έχουμε αισθανθεί. Την απόρριψη που μπορεί να έχουμε βιώσει. Και τον φόβο.
Γιατί το στίγμα βάρους, ακόμη κι αν δεν το έχεις δεχτεί εσύ ο ίδιος (γιατί έτυχε ίσως να βρίσκεσαι σε ένα σώμα που θεωρούνταν αποδεκτό τη στιγμή που μεγάλωνες), το έχεις δει γύρω σου. Το γνωρίζεις. Γι’ αυτό και τόσος κόσμος μπορεί να περάσει ακόμη και ολόκληρη τη ζωή του υπό την απειλή του «να μην παχύνει».
Το στίγμα βάρους κληροδοτείται στα παιδιά
Το στίγμα βάρους μάς αφορά όλους και, είτε το καταλαβαίνουμε συνειδητά είτε όχι, μπορεί να έχει διαμορφώσει και τις δικές μας ζωές με τρόπους που ίσως δεν είχαμε ποτέ φανταστεί μέχρι τώρα. Είναι καιρός αυτός ο αντίκτυπος να έρθει στην επιφάνεια, να αναγνωριστεί και να τιμηθούν όσα δύσκολα συναισθήματα μπορεί να κουβαλούσες μέσα σου χρόνια. Να συνειδητοποιήσεις ότι δεν ευθύνεσαι εσύ για τις άσχημες συμπεριφορές που έχεις δεχτεί (από γονείς, επαγγελματίες υγείας, εκπαιδευτικούς, στο εργασιακό σου περιβάλλον κτλ) και να κατανοήσεις ότι πρόκειται για μία κοινωνική αδικία. Δεν έφταιξες κάπου, δεν άξιζες ούτε αξίζεις να σου φέρονται με απαξίωση.
Όσο κι αν θέλουμε να προστατεύσουμε τα παιδιά από τα δυσλειτουργικά πρότυπα που προβάλλονται για το σώμα, πώς θα μπορέσουμε να το κάνουμε, εάν εμείς οι ίδιοι δεν έχουμε πρώτα αφουγκραστεί τις δικές μας αγωνίες για τη σχέση μας με το φαγητό και το σώμα μας; Εάν δεν έχουμε συμπονέσει προηγουμένως τους εαυτούς μας και δεν -έχουμε προσπαθήσει να- φερόμαστε στο δικό μας σώμα με περισσότερη τρυφερότητα και σεβασμό;
Βλέπετε, ακόμη κι αν μάθουμε να λέμε τα «σωστά» λόγια και αποφεύγουμε να κάνουμε σχόλια για το σώμα και το βάρος, αν ο δικός μας εσωτερικός διάλογος για το σώμα μας είναι κακοποιητικός και τιμωρούμε τον εαυτό μας με δίαιτες και ζυγαριές, τα παιδιά θα εισπράξουν σαν μήνυμα αυτά που δεν λέγονται.
Η προκατάληψη βάρους, δηλαδή οι διαστρεβλωμένες πεποιθήσεις που συντηρούν και ενισχύουν το στίγμα, είναι τόσο ύπουλη που συχνά τρυπώνει μέσα μας χωρίς να το καταλάβουμε. Μεταδίδεται ακόμη και εν αγνοία μας, μέσα από το βλέμμα μας, τον τόνο της φωνής μας, την ένταση που μπορεί να έχει το σώμα μας.
Και τα παιδιά… θα την αντιληφθούν. Θα είναι σε θέση να διακρίνουν πότε η παρότρυνσή σας να γραφτούν βόλεϊ ή ποδόσφαιρο είναι ένας τρόπος για να τα «αδυνατίσετε» και πότε τα φρούτα που τους κόβετε είναι για να μη φάνε από τα «απαγορευμένα» και παχύνουν.
Εσωτερικευμένες πεποιθήσεις για το δικό μας σώμα
Γι’ αυτό και έχει νόημα να μη σταθούμε μονάχα στο κατά τα άλλα πολύ κομβικό και απαραίτητο βήμα του να μη σχολιάζουμε το σώμα του παιδιού μας. Θα χρειαστεί -και αξίζει- να το πάμε ακόμη κι ένα βήμα παραπέρα. Να σκύψουμε βαθύτερα, και με φιλική περιέργεια και συμπόνια προς τους εαυτούς μας, να δούμε και τις δικές μας εσωτερικευμένες πεποιθήσεις.
Πότε ήταν η πρώτη φορά που θυμάσαι τον εαυτό σου να νιώθει άσχημα για το σώμα σου;
Τι είχε συμβεί;
Ποιος σου είχε κάνει σχόλια;
Τι είχες αισθανθεί;
Προσπάθησε να συνδεθείς με το δικό σου εσωτερικό παιδί. Τώρα είναι η ευκαιρία σου να του μιλήσεις με λόγια τρυφερά, λόγια αγάπης και στήριξης. Πες του όλα όσα θα ήθελες να είχαν πει και σε εσένα τότε που σιωπηλά έσκυψες το κεφάλι και φυτεύτηκε ο πρώτος σπόρος αμφισβήτησης του σώματός σου. Τότε που σε έκαναν για πρώτη φορά να πιστέψεις ότι το σώμα σου δεν είναι αρκετά καλό, ότι δεν αξίζεις όπως είσαι, ότι πρέπει να αλλάξεις για να σε αποδεχτούν.
Όσο περισσότερο είσαι σε θέση να αναγνωρίζεις τις πεποιθήσεις που έχεις εσωτερικεύσει μέσα στα χρόνια για το σώμα, και συνειδητά να τις προκαλείς, τόσο περισσότερο θα μπορείς να στέκεσαι με θάρρος και συμπόνια όταν και το παιδί σου, αναπόφευκτα, θα εκτεθεί στα δυσλειτουργικά μηνύματα της κουλτούρας της δίαιτας. Γιατί τελικά η προκατάληψη βάρους δεν θα πάψει να υπάρχει γύρω μας μέσα σε ένα απόγευμα, αλλά το πώς εσύ θα στηρίξεις την κόρη ή/και τον γιο σου μέσα σε αυτό το τοξικό περιβάλλον που ζούμε, μπορεί να κάνει τη διαφορά!
Δώσε χρόνο στον εαυτό σου, το ταξίδι είναι απαιτητικό. Όμως αξίζει η διαδρομή!
Μέσα από τα άρθρα που γράφω για το Parent Stories εύχομαι να παίρνεις μικρές δόσεις δύναμης και υποστήριξης για να εστιάζεις σε ό,τι έχει πραγματική αξία για τη σχέση του παιδιού σου με το φαγητό & το σώμα του. Αλλά και για τη δική σου.
Με αγάπη,
Κωνσταντίνα | www.loveyourbody.gr
Η Κωνσταντίνα Κατσανά είναι Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, M.Sc. | Διαισθητικός Τρόπος Διατροφής
